Müşteriniz artık yapay zekâya soruyor. Cevapta siz var mısınız?
GEO (Generative Engine Optimization) ve AI arama optimizasyonu
101 Digital, markanızın ChatGPT, Perplexity, Gemini ve Google AI Overview cevaplarında kaynak olarak alıntılanma olasılığını artırmak için çalışır: AI botlarının erişimi, llms.txt, varlık (entity) ve schema yapısı, alıntılanabilir içerik kurgusu ve bunun ölçümü.
GEO nedir, klasik SEO'dan farkı nedir?
GEO (Generative Engine Optimization), ChatGPT, Perplexity, Gemini ve Google AI Overview gibi üretken cevap motorları bir soruya cevap üretirken sizin sayfanızı kaynak olarak kullanma olasılığını artırma çalışmasıdır.
Klasik SEO'da hedef bir sıralamadır: kullanıcı listeyi görür ve tıklar. GEO'da hedef sıralama değil, cevabın içinde geçmektir. Cevap motoru yanıtı tek bir sayfadan değil, birkaç kaynaktan derler; bu yüzden "AI'da 1. sıra" diye bir konum yoktur, "alıntılanan kaynaklardan biri olmak" vardır.
- Hedef: sıralama değil, cevabın içinde kaynak olarak geçmek.
- Cevap birden fazla kaynaktan derlenir; sabit bir "birincilik" pozisyonu yoktur.
- Alıntılanabilmek için içeriğin kopyalanabilir yapıda olması gerekir: net cevap bloğu, tanım, tablo, SSS.
- Teknik taraf: AI botlarının siteye erişim politikası (robots.txt), llms.txt ve varlık/schema işaretlemesi.
- GEO, SEO'nun yerine geçmez; SEO ve Yerel SEO ile birlikte üç ayrı satın alma niyetidir.
Dürüst çerçeve: Hiçbir ajans yapay zekâ cevaplarında görünmeyi garanti edemez. Google, yapılandırılmış verinin arama sonuçlarında görünmeyi veya sıralamayı garanti etmediğini açıkça belirtir; üretken cevap motorları da kaynak seçimini kendi modelleriyle yapar. Bizim işimiz garanti vermek değil, alıntılanma olasılığını artırmak ve sonucu ölçülebilir hale getirmektir.
SEO, Yerel SEO ve GEO aynı şey değildir
Üçü farklı yüzeyde, farklı sinyallerle ve farklı ölçümle çalışır. Hangisine ihtiyacınız olduğunu bu tabloda görebilirsiniz.
Tablo 1 — SEO vs Yerel SEO vs GEO / AI Arama
| Kriter | SEO | Yerel SEO | GEO / AI Arama |
|---|---|---|---|
| Hedef | Organik sıralamada yükselmek | Haritada ve "yakınımda" aramalarında bulunmak | Üretilen cevabın içinde kaynak olarak geçmek |
| Ana yüzey | Google ve Yandex organik sonuçları | Google İşletme Profili, Google Maps, Yandex Haritalar | ChatGPT, Perplexity, Gemini, Google AI Overview |
| Birincil sinyal | İçerik kalitesi, bağlantılar, teknik SEO | Ad-adres-telefon tutarlılığı, yorumlar, konum | Varlık netliği, alıntılanabilir yapı, bot erişimi |
| Ölçüm | Sıralama, tıklama, organik trafik | Arama görüntülenmesi, yol tarifi, arama sayısı | Mention oranı, citation oranı, AI referral |
| Tıklama beklentisi | Yüksek | Yüksek (telefon ve yol tarifi) | Düşük — kullanıcı çoğu zaman cevapta kalır |
| İlk sonuç süresi | Tipik 2-3 ay | Tipik 4-8 hafta | Tipik 4-12 hafta, sorguya göre değişir |
| Kime öncelikli | Organik trafiğe bağlı her işletme | Fiziksel adresi olan işletmeler | Karmaşık/uzun karar süreçli hizmet ve B2B |
Süre aralıkları 101 Digital'in uygulama deneyimine dayanır; sektör, rekabet ve site geçmişine göre değişir.
Somut olarak ne teslim ediyoruz?
GEO soyut bir vaat değildir. Aşağıdaki kalemler dosya, kod ve rapor olarak teslim edilir.
llms.txt kurulumu
Sitenizin ana sayfalarını ve hizmet tanımlarını AI istemcilerinin sade biçimde okuyabileceği Markdown özet dosyası. Çok dilli sitelerde dil başına ayrı dosya kurulur ve içerik değiştikçe güncellenir.
robots.txt AI bot politikası
GPTBot, OAI-SearchBot, ClaudeBot, PerplexityBot, Google-Extended ve benzeri botlar için bot bazında açık kural. Hangi botu içeri alacağınız bir iş kararıdır; kararı birlikte veririz, sonucunu yazıya dökeriz.
Entity (varlık) ve schema grafiği
Organization @id, sameAs, Service, FAQPage ve BreadcrumbList işaretlemelerinin birbirine bağlı bir graf olarak kurulması. Amaç: markanızın ne olduğunun makine tarafında tek ve tutarlı bir tanımı olması.
Alıntılanabilir içerik yapısı
Öncelikli sayfalara net cevap bloğu, tanım cümlesi, karşılaştırma tablosu ve SSS eklenmesi. Cevap motorları kopyalanabilir, kısa ve doğrulanabilir bloklara daha kolay atıf verir.
Marka bilgisi tutarlılığı
Ad, kuruluş yılı, hizmet tanımı, fiyat bandı ve iletişim bilgisinin tüm dillerde ve tüm sayfalarda aynı olması. Tutarsız bilgi, AI cevaplarında yanlış marka bilgisinin ana kaynağıdır.
AI görünürlük ölçümü
Sabit bir sorgu setiyle dört motorda aylık ölçüm; mention, citation, yanlış bilgi ve AI referral metriklerinin raporlanması ve bir sonraki ayın önceliklerinin çıkarılması.
Tablo 2 — Teslimatlar, süre ve tekrar sıklığı
| Teslimat | Ne yapılır | İlk teslim süresi | Tekrar |
|---|---|---|---|
| AI görünürlük taban ölçümü | 30-50 sorgu, dört motorda test; mention / citation / yanlış bilgi kaydı | 1-2 hafta | Aylık |
| robots.txt AI bot politikası | Bot bazında izin/engel kararı ve uygulaması | 2-3 gün | Çeyreklik gözden geçirme |
| llms.txt kurulumu | Dil başına Markdown özet dosyası ve bağlantı haritası | 3-5 gün | İçerik değiştikçe |
| Entity / schema grafiği | Organization, Service, FAQPage, BreadcrumbList bağlantılı graf | 1-2 hafta | Yeni sayfa eklendikçe |
| Alıntılanabilir içerik yapısı | Net cevap + tanım + tablo + SSS bloklarının eklenmesi | Sayfa başına 1-3 gün | Sürekli |
| Marka bilgisi tutarlılığı | Tüm dillerde bilgi denetimi ve düzeltme listesi | 3-5 gün | Çeyreklik |
| AI görünürlük raporu | Metrik tablosu, değişim yorumu ve sonraki adımlar | Ay sonu | Aylık |
Süreler tek dilli, orta ölçekli bir site içindir. Çok dilli ve büyük sitelerde teslim süresi dil sayısıyla birlikte artar.
AI görünürlüğü nasıl ölçülür?
GEO'nun en zayıf noktası ölçümdür. Bu yüzden ölçüm yöntemini ve sınırlarını baştan açıkça yazıyoruz.
Tablo 3 — AI görünürlük metrikleri
| Metrik | Ne ölçer | Nasıl toplanır | Sağlıklı yön |
|---|---|---|---|
| Marka mention oranı | Test sorgularının kaçında marka adınız geçiyor | Sabit sorgu seti, dört motorda tekrarlı test | Artmalı |
| Citation (kaynak) oranı | Kaçında sayfanız kaynak veya bağlantı olarak veriliyor | Aynı sorgu setinin cevap kaynaklarının kaydı | Artmalı |
| Yanlış marka bilgisi oranı | Cevaplarda hatalı fiyat, hizmet veya konum bilgisi payı | Cevap metinlerinin manuel denetimi | Azalmalı |
| AI referral trafiği | chatgpt.com, perplexity.ai gibi kaynaklardan gelen ziyaret | GA4 referral raporu ve sunucu erişim logu | Artmalı |
| AI bot tarama hacmi | GPTBot, PerplexityBot vb. botların istek sayısı | Sunucu erişim logu | Düzenli olmalı |
| GSC Generative AI raporu | AI yüzeylerinde gösterim, sayfa, ülke ve cihaz | Google Search Console | Takip amaçlı |
AI cevapları aynı sorguda oturumdan oturuma değişebilir. Bu yüzden tek bir ölçüme değil, aynı sorgu setinin aylık tekrarına ve trendine bakarız.
Search Console Generative AI raporunun sınırı: Google Search Console'un Generative AI raporu 3 Haziran 2026'da yayına alındı. Bu rapor AI yüzeylerindeki gösterim, sayfa, ülke ve cihaz kırılımını verir; ancak tıklama, CTR ve sorgu verisi vermez. Yani "hangi soruda çıktık" sorusunun cevabı bu raporda yoktur. Ölçümü bu yüzden kendi sabit sorgu setimizle tamamlıyoruz.
İlk 30 / 60 / 90 gün
Önce ölçer ve erişimi açarız, sonra yapıyı kurarız, sonra genişletiriz.
Taban ölçüm ve erişim
- Sektörünüze ve dillerinize göre 30-50 sorgudan oluşan sabit test setinin kurulması
- Dört motorda taban ölçüm: mention, citation ve yanlış bilgi oranı
- robots.txt AI bot politikasının karara bağlanması ve uygulanması
- llms.txt ilk sürümünün yayınlanması
- Mevcut schema denetimi ve marka bilgisi tutarsızlıklarının listelenmesi
Yapı ve varlık
- Organization / Service / FAQPage / BreadcrumbList entity grafiğinin kurulması
- Öncelikli 10-15 sayfaya net cevap bloğu, tablo ve SSS eklenmesi
- Tüm dillerde marka bilgisi tutarsızlıklarının düzeltilmesi
- İlk karşılaştırmalı ölçüm ve taban ile fark analizi
Genişleme ve raporlama
- Sorgu setinin kapsam dışı kalan konularla genişletilmesi
- Cevaplarda eksik çıkan konular için içerik üretimi
- AI referral trafiğinin GA4 ve sunucu logu üzerinden izlenmesi
- Aylık rapor düzeninin oturtulması ve sonraki çeyrek planının çıkarılması
Bu hizmet kime uygun, kime değil?
Uygun
- Hizmetini anlatmak için birden fazla soru cevaplaması gereken B2B ve hizmet firmaları
- SEO'su çalışan, ama AI cevaplarında hiç geçmeyen markalar
- Fiyatı, kapsamı veya konumu AI cevaplarında yanlış aktarılan işletmeler
- Uzun karar süreçli sektörler: sağlık, eğitim, emlak, yazılım, B2B üretim
- Çok dilli sitesi olan ve diller arasında tutarsız bilgi taşıyan markalar
Uygun değil
- "Yapay zekâda birinci sıra garantisi" bekleyenler — böyle bir garanti mümkün değildir
- Sitesi henüz indekslenmemiş veya içeriği olmayan yeni markalar (önce temel SEO)
- Bir ay içinde ölçülebilir satış artışı bekleyenler
- Hizmet ve fiyat bilgisini kamuya açık paylaşmak istemeyen işletmeler
- Yalnızca "yakınımda" tipi yerel trafik isteyenler — o iş Yerel SEO kapsamındadır
GEO / AI arama çalışması ücreti
Fiyat, 101 Digital 2026 hizmet fiyat listesindeki arama görünürlüğü bandına göre belirlenir.
Kesin fiyat; site büyüklüğü, dil sayısı ve sorgu setinin kapsamına göre netleşir. İlk tarama sonrası sabit teklif veririz.
- Aylık sabit sorgu seti ölçümü (dört AI motoru)
- robots.txt AI bot politikası ve llms.txt bakımı
- Entity / schema grafiğinin kurulumu ve bakımı
- Öncelikli sayfaların alıntılanabilir yapıya çevrilmesi
- Aylık AI görünürlük raporu ve öncelik listesi
- 5 dile kadar marka bilgisi tutarlılık denetimi
Sık sorulan sorular
GEO, AI arama ve ölçüm hakkında en çok sorulanlar.
Hayır. SEO organik sıralamada yükselmeyi, GEO ise üretilen cevabın içinde kaynak olarak geçmeyi hedefler. Birbirinin yerine geçmezler; iyi bir SEO altyapısı GEO çalışmasını kolaylaştırır, ama tek başına yeterli değildir.
Hayır ve bunu garanti eden bir teklife temkinli yaklaşmanızı öneririz. Google, yapılandırılmış verinin arama sonuçlarında görünmeyi veya sıralamayı garanti etmediğini açıkça belirtir. Cevap motorları kaynak seçimini kendi modelleriyle yapar. Bizim taahhüdümüz, alıntılanma olasılığını artıran işleri yapmak ve sonucu ölçülebilir raporlamaktır.
Dürüst cevap: Google llms.txt dosyasını kullandığını açıklamadı. Bazı AI istemcileri okuyor, bazıları okumuyor. Düşük maliyetli, zararsız ve sitenin yapısını netleştiren bir adım olduğu için kuruyoruz; ancak tek başına sonucu belirleyen şey değildir. Asıl etki, içerik yapısı ve marka varlığının netliğindedir.
Bu bir iş kararıdır. Erişimi kapatırsanız cevaplarda kaynak olma ihtimaliniz düşer; açarsanız içeriğiniz cevap üretiminde kullanılabilir. Bu yüzden robots.txt'te tek bir "hepsine açık/kapalı" kararı vermeyiz; bot bazında birlikte karar verir, gerekçesini yazıya dökeriz.
Yapısal değişikliklerin ölçüme yansıması tipik olarak 4-12 haftadır. AI cevapları aynı sorguda bile oturumdan oturuma değişebildiği için tek bir ölçüme değil, aynı sorgu setinin aylık trendine bakılır.
AI cevabı çoğu zaman kullanıcıyı siteye tıklamaya götürmez; cevap ekranda kalır. Bu yüzden ana kazanç trafik değil, marka adınızın doğru bağlamda geçmesi ve yanlış bilginin azalmasıdır. AI referral trafiğini ölçeriz, ama ana vaat olarak sunmayız.
Evet. GEO çalışması içerik ve teknik SEO ile çakışmaz; schema, llms.txt, bot politikası, marka tutarlılığı ve içerik yapısı katmanında çalışır. Mevcut ajansınızla paylaşabileceğiniz açık bir teslimat ve değişiklik listesi veririz.
ChatGPT (arama modu dahil), Perplexity, Google AI Overview ve Gemini. Sorgu setini sektörünüze ve hedef dillerinize göre kurarız; Özbekistan pazarı için özbekçe ve rusça sorgular da sete dahil edilir.
AI cevaplarında görünüyor musunuz? Önce ölçelim.
Sektörünüze özel bir sorgu setiyle ilk AI görünürlük taramasını yapalım; mention, citation ve yanlış bilgi oranınızı birlikte görelim.